Synodontis njassae

Synodontis njassae is de enige Synodontis soort die voorkomt in het Malawi meer. Ze lijken heel erg veel op de Synodontis ocellifer uit het Tanganyikameer.

Beschrijving

Synodontis njassae

De Synodontis njassae is de enige Synodontis soort in het gehele Malawimeer. De soort is in 1908 voor het eerst beschreven door Keilhack. Ze vallen onder de familie Mochokidae ofwel Baardmeervallen. Deze familie bevat 10 geslachten en zo’n 209 soorten. Het geslacht Synodontis is met 131 soorten het omvangrijkste geslacht binnen de familie.

De naam Synodontis is op te breken in het Griekse woord Syn wat samen betekend, odontos betekend tanden; Dit is een verwijzing naar de dicht op elkaar staande tanden in de onderkaak. De soortnaam njassae is een verwijzing naar de oude naam van het Malawimeer – Nyassa.

Er is slechts 1 synoniem bekend: Synodontis zambesensis.

Beschrijving

Net als de andere Synodontis soorten heeft de njassae een paar baarddraden aan de bovenkaak en twee paren baarddraden aan de onderkaak die soms vertakkingen laten zien. Deze baarddraden geven deze groep vissen ook de naam Nederlandse naam Baardmeervallen.

De kleur van de vis loopt uiteen van zilver/grijs tot een vaal bruin. Op het lichaam bevinden zich zwart gekleurde vlekken die per vis kunnen variëren in grootte. Sommige dieren hebben veel kleine vlekken, andere juist weer wat minder maar grotere vlekken. De kop is vaak bruin/goudkleurig en bevat veel kleinere vlekken dan de rest van het lichaam. De staart is altijd gevorkt.

De eerste vinstraal van de rug- en borstvinnen zijn zeer sterk, scherp en kunnen in een hoek met het lichaam worden vastgezet als verdedigingsmechanisme. Ze zijn op die manier zeer lastig in te slikken voor roofdieren. De punten van deze vinnen zijn bedekt met een soort slijm wat een gifstof bevat. Als de stekel je huid doorboort ontstaat een pijnlijke zwelling die een paar dagen kan aanhouden. Pas dus op met het uitvangen van deze soort! Ze blijven met deze stekelige vinstralen makkelijk in je net hangen. Bij het spartelen in het netje dus niet de vis stil houden met je (blote) handen.

Naast deze stekelige vinnen hebben de Synodontis njassae nog een verdedigingsmiddel. Ze kunnen met hun borstvinnen piepende/knorrende geluiden maken die zelfs door het glas van het aquarium te horen zijn. Dit geluid maken ze doorgaans ook als je ze met een net vangt en boven water houdt.

De Synodontis njassae is een redelijk schuwe vissoort die zich overdag veelal schuil houdt tussen de rotsen. In de schemering en ‘s nachts zijn ze actief. Ze zijn dan op de bodem op zoek naar wat eetbaars.

Bepalen van het geslacht

Aan de grootte van de vis kun je het geslacht niet aflezen, zowel de mannen als de vrouwen worden zo’n 18 tot 20 centimeter in lengte. De volwassen vrouwen zijn iets voller gebouwd dan de mannen. De mannen hebben een iets langere puntige rugvin.

Een methode van sexen die voor de professional een beter resultaat oplevert is het bekijken van de genitale papillen. Dit is mogelijk voor seksueel volwassen dieren vanaf ongeveer 2 jaar oud. Houdt hiervoor de vis op zijn rug waarbij de rugvin tussen de middel en ringvinger wordt gehouden om te voorkomen dat je wordt geprikt. De genitaliën worden zichtbaar onder de buikvinnen als je voorzichtig de staartvin achterover trekt. De mannen hebben verlengde genitale papillen die wat puntig en gerimpeld zijn. Die van de vrouwen zijn meer afgerond.

Herkennen

In het wild zijn ze eenvoudig te identificeren als Synodontis njassae aangezien het de enige Synodontis soort in het Malawimeer is. De variant met de grote stippen lijkt erg op de Synodontis ocellifer uit het Tanganyikameer. De makkelijkste manier om deze soorten uit elkaar te houden is te kijken naar de lichaamsvorm. De Synodontis njassae is langgerekter van vorm dan de Synodontis ocellifer.

Biotoop

De Synodontis njassae is endemisch voor het Malawimeer. Ze komen veelvuldig voor langs de rotsachtige kusten en bij de mondingen van de rivieren die afwateren op het Malawimeer. Ze kunnen worden gevonden op dieptes vanaf 10 meter maar worden talrijker op grotere dieptes tot zo’n 100 meter, daarna nemen hun aantallen weer af.

In tegenstelling tot wat men eerder dacht komt deze soort ook voor in het open water. Zelfs tot op een diepte van 230 meter waar er nog net voldoende zuurstof is om te overleven. Op deze diepte houden ze zich voornamelijk overdag op. ‘s Nachts komen ze naar boven om zich te voeden aan de oppervlakte.

Dieet

In het wild voedt de Synodontis njassae zich voornamelijk met dierlijk plankton, insecten, insecten larven en poppen en kleine beetjes plantaardige plankton en detritus.

In het aquarium zijn het omnivoren en gemakkelijke eters. Ze accepteren vrijwel al het aangeboden voedsel, vlokvoer, granulaat, bevroren, gedroogd of levend voer wordt allemaal graag gegeten. In het aquarium willen ze ook nog wel de eieren van andere soorten roven.

Het Aquarium

Gezien de lengte van deze vis is een aquarium aan te raden met een minimale lengte van zo’n 150 centimeter. De inrichting van het aquarium moet in ieder geval voldoende rotsen bevatten waartussen de Synodontis njassae zich overdag kan verschuilen. Houdt vooraan voldoende zwemruimte met open bodem waarboven ze op zoek kunnen gaan naar voedsel. Met een wat gedimde verlichting is de kans groter dat ze zich wat vaker laten zien.

Ze kunnen prima gecombineerd worden met de rotsbewonende Malawi cichliden (Mbuna), de keizerbaarzen (Aulonocara). Let op dat je ze niet combineert met al te agressieve vrijzwemmers (Utaka). De enige soort waarmee ze niet kunnen worden gecombineerd zijn andere synodontis soorten. Deze worden niet getolereerd. Soortgenoten daarentegen vormen geen probleem.

Kweek van de Synodontis njassae

Tot dusver is de kweek van de Synodontis njassae in het aquarium nog niet gelukt. Uit onderzoek in het meer blijkt dat ze piepkleine eieren leggen. Gemiddeld legt een vrouw zo’n 1350 eieren. De vrouwen kunnen rond de 11 centimeter lengte al geslachtsrijp zijn. De larven komen vrijwel niet in het open water voor. Ze houden zich op rond de kusten.

Conclusie

De Synodontis njassae is een aantrekkelijke vissoort voor in het Malawi aquarium. Ze zijn relatief eenvoudig te combineren met de meeste Malawi cichliden en laten de cichliden geheel met rust. Zorg wel voor voldoende soortgenoten en voldoende beschutting zodat deze ietwat schuwe soort zich op zijn gemak kan voelen.

Video

Auteur

John de Lange

Copyright foto’s

J. de Lange
Ben Lee – amiidae.com

Referenties

www.seriouslyfish.com
www.cichlidenkwekers.nl
www.nvcweb.nl
www.planetcatfish.com
www.malawicichlids.com
www.fishbase.org

Extra informatie

Familie

Geslacht

Soortnaam

Herkomst

Lengte Minimaal

Lengte Maximaal

Temperatuur minimaal

Temperatuur maximaal

pH minimum

pH maximum

GH minimum

GH maximum

Sociaal Gedrag

Broedgedrag

Dieet

Zone

Karakter

Beoordelingen

Er zijn nog geen beoordelingen.

Wees de eerste om “Synodontis njassae” te beoordelen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *